Vanavond zat ik naar het 8 uur journaal te kijken. Er kwam een reportage voorbij over het groeiende aantal kinderen die bijlessen volgen in hun vrije tijd. Niet omdat ze het leuk vinden, maar omdat ze op school niet voldoende meekunnen. Volgens onze minister van onderwijs Slob zouden deze bijlessen niet nodig moeten zijn. Want zo gaf hij aan: “Ouders moeten niet zulke hoge eisen stellen aan hun kinderen”. Als orthopedagoog en moeder kan ik niet anders dan reageren op de uitspraak van onze minister voor onderwijs. Want hoe makkelijk is het als minister om met de vinger naar ouders te wijzen. Komt de druk echt bij ouders vandaan of is de minister hier zelf verantwoordelijk voor.

Hoge eisen aan basisscholen
Want zijn het wel de ouders die zoveel druk op hun kind leggen? In mijn visie zijn het de scholen die juist de druk op kinderen opvoeren. Niet omdat ze dat willen maar omdat ze als school worden afgerekend op de prestaties van de leerlingen. En door wie worden ze afrekenend? Door de onderwijsinspectie, welke valt onder de verantwoordelijkheid van het ministerie van onderwijs. Dus onder onze minister Slob. Waar voorheen de onderwijsinspectie de scholen enkel beoordeelde op de opbrengsten en onderwijsresultaten kijken ze inmiddels iets breder. Maar nog altijd voelen de scholen de druk om afgerekend te worden door de onderwijsinspectie. Het predicaat onvoldoende of zeer zwak wil geen van de scholen krijgen.

Stress
Wat betekent deze druk voor onze kinderen? Dat de scholen steeds meer van onze kinderen eisen. Dit leidt tot een grote druk op hen waardoor heel veel kinderen stress ervaren. En laat stress nu net van grote negatieve invloed zijn op het kunnen leren en presteren, maar ook op het gedrag van onze kinderen. Daarnaast verliezen veel kinderen het plezier in leren door de grote druk die op hen ligt. Ze worden onzeker over zichzelf en hun eigen kunnen. En kinderen met faalangst en leerproblemen lijken eerder regel dan uitzondering te zijn.

Steeds jonger leren
Op steeds jongere leeftijd moet er al “geleerd” worden. Op kinderdagverblijven en peuterspeelzalen wordt er “spelenderwijs” begrippen geoefend en cijfers en letters aangeboden. In veel kleuterklassen is het daadwerkelijk vrij spelen een beperkt onderdeel. In de overige tijd moeten er verplichte werkjes gemaakt worden, leerzame spelletjes gespeeld worden en vooral cijfers en letters geleerd worden. Dit alles door de angst dat kinderen verderop in hun schoolcarrière anders niet meer mee kunnen komen. Hetgeen kinderen moeten leren schuift dus steeds verder naar voren. Zo vertelde een schooljuf mij dat haar oude groep 4 boeken na 10 jaar niet meer kon gebruiken. Ze had inmiddels een groot deel van deze stof al moeten behandelen in groep 3. Door deze verschuivingen moeten kinderen op steeds jongere leeftijd zaken leren waar een groot deel van hen nog niet rijp voor is.

Herhaling, herhaling
Er wordt heel veel tijd in het onderwijs besteed aan taal, rekenen en schrijven. Begrijp mij niet verkeerd. Het is zeer belangrijk om deze basisvaardigheden te leren, maar niet ten koste van het kind. Om tot het gewenste niveau te komen wordt hierin veel en vaak les gegeven. Soms ten koste van andere vakken zoals handvaardigheid, muziek en buiten spelen. Als blijkt dat het kind ondanks de vele herhaling nog steeds niet op het gemiddelde niveau zit dan volgen er speciale programma’s om het niveau omhoog te krijgen. Dit lukt niet bij alle kinderen waardoor ouders te horen dat hun kind onvoldoende mee kan in het onderwijs. Zoals iedere ouder zal onderschrijven wil je als vader of moeder het beste voor je kind. Dus als je de mogelijkheid hebt waarom zal je als ouders dan niet doen wat het beste voor jouw kind is, namelijk bijlessen laten volgen.

Wie legt er nu druk op kinderen?
Deze beschrijving van het onderwijs is natuurlijk kort en bondig. Maar mijn boodschap is dat onze minister veel te kort door de bocht gaat als hij zegt dat ouders niet zulke hoge eisen aan hun kinderen moeten stellen. Met de vinger naar ouders wijzen is verre van terecht en mijn vraag aan de minister is dan ook wanneer hij eens naar zichzelf, zijn ministerie en zijn eigen eisen aan de scholen en de leerkrachten gaat kijken? Want verandering binnen het onderwijs, in het belang van onze kinderen, kan alleen maar ontstaan, wanneer de minister zijn beschuldigende vinger eens op zichzelf gaat richten.

Wil je de reportage in het 8 uur journaal terugzien? Start bij 5 min 54 sec
https://nos.nl/uitzending/nos-journaal?